Dạo này, mình hay nghĩ về sự tĩnh lặng.
Không phải cái tĩnh lặng trống rỗng, mà là thứ tĩnh lặng đủ đầy, thứ tĩnh lặng mà mình có thể nghe thấy cả tiếng lòng mình.
Hồi nhỏ, mình có một chốn-linh-thiêng như vậy. Đó là thư viện của thành phố. Một tòa nhà cũ kỹ với những ô cửa sổ cao, lúc nào cũng thoang thoảng mùi giấy cũ và mùi nắng hanh. Mình nhớ cảm giác bước chân trên sàn gạch hoa mát lịm, khẽ khàng tìm một góc, rồi chìm vào thế giới của những con chữ. Ở đó, không ai nói to. Tiếng động lớn nhất có lẽ là tiếng lật sách sột soạt, hoặc tiếng "suỵt" nhẹ của cô thủ thư.
Cái không khí đặc quánh sự trân trọng tri thức ấy, nó bao bọc lấy mình, cho mình một cảm giác an toàn tuyệt đối. Mình tin rằng, những gì mình học được ở thư viện còn nhiều hơn cả ở lớp học.
Ấy thế mà, bây giờ mọi thứ khác quá.
Mới tuần trước, mình quay lại một thư viện. Vẫn là nơi đó, nhưng không còn là chốn đó nữa. Người ta kê thêm quầy cà phê. Các bạn trẻ ngồi túm tụm, nói cười rôm rả, có cả những cuộc họp nhóm qua video. Tiếng ồn cứ như một cái hầm gió, dội vào tai mình.
Mình thấy hơi buồn.
Tự dưng mình tự hỏi, có phải mình già rồi không, có phải mình đã trở nên khó tính? Hay là những không gian tĩnh lặng của chúng ta, chúng đã đi đâu cả rồi?
Câu hỏi này cứ loanh quanh trong đầu mình. Mình để ý thấy, không chỉ có thư viện. Một người bạn hay đi tàu kể, cái "Toa Yên Tĩnh" giờ cũng chẳng yên tĩnh chút nào. Người ta vẫn vô tư nói chuyện điện thoại, vẫn nghe nhạc không dùng tai nghe. Viện bảo tàng, nơi vốn dành cho chiêm nghiệm, giờ cũng ồn ào như một khu vui chơi.
Thật lòng thì, mình đã thử đi tìm. Mình cố đến một quán cà phê thật sớm, chọn một góc khuất. Nhưng rồi cũng chỉ yên được mươi mười lăm phút, trước khi có người đến và bắt đầu một cuộc gọi công việc oang oang.
Có lẽ sự ồn ào cũng có tính lây lan. Khi một nơi vốn dĩ cần được giữ gìn sự trật tự bị xâm phạm, những người đến sau sẽ cảm thấy họ chẳng cần phải giữ ý nữa. Cứ thế, sự ồn ào này nuôi dưỡng sự ồn ào khác, cho đến khi sự im lặng không bao giờ quay trở lại.
Mình đã từng thấy rất bất lực. Mình đã nghĩ, nếu không thể tìm thấy sự tĩnh lặng ở bên ngoài, có lẽ chỉ còn cách tự nhốt mình lại. Tìm về một nơi nào đó thật xa, một khu vườn, một đỉnh núi.
Nhưng rồi mình nhận ra.
Vấn đề không phải là chờ đợi thế giới trả lại cho mình sự tĩnh lặng. Vấn đề là mình phải tự kiến tạo nó.
Sự Tĩnh Lặng không phải là một nơi chốn để đi tìm, mà là một trạng thái để vun trồng.
Và mình bắt đầu vun trồng nó, từ những điều rất nhỏ.
Là dậy sớm hơn một chút, pha một ấm trà, ngồi nhìn qua ô cửa sổ khi cả thành phố còn đang ngủ.
Là dành ra mười lăm phút buổi trưa, không điện thoại, không máy tính, chỉ ngồi yên và hít thở.
Là khi đi dạo, mình chọn một con đường nhỏ, lắng nghe tiếng lá xào xạc dưới chân.
Nho nhỏ thôi, tự nhiên thấy vui dễ sợ.
Mình nhận ra, mình không cần một tu viện trên núi để thấy bình yên. Mình có thể tạo ra những "tu viện" của riêng mình, ngay trong cuộc sống thường nhật. Những chiếc neo nhỏ thả xuống lòng hồ sâu, giữ cho tâm mình đừng trôi đi mất giữa những xô bồ.
Sự bình an, hóa ra không phải là thứ gì đó xa xỉ.
Nó đến từ việc ta chủ động đứng lại, ngồi xuống, và quay về với chính mình.
Vậy thôi.